Vraag een Peruaan waar pisco vandaan komt en de kans is groot dat je een uitgebreid verhaal krijgt over geschiedenis, traditie en nationale trots. Stel precies dezelfde vraag aan een Chileen en je krijgt minstens zoveel overtuiging, alleen met een heel andere conclusie. Tijdens mijn jaren in Peru heb ik die discussie vaker voorbij horen komen dan ik kan tellen. Na verloop van tijd besloot ik me er maar niet meer mee te bemoeien. Ik schonk liever nog een Pisco Sour in en genoot van het moment.
Locatie: Majes | Regio Arequipa | Zuid-Peru
Leestijd: 8 minuten
Categorie: Pisco | Pisco Sour | Majes | Peruaanse cultuur
Peru of Chili?
De discussie over pisco deed mij altijd een beetje denken aan de eeuwige vraag waar de friet vandaan komt. Vraag het aan een Nederlander en je krijgt één antwoord. Stel dezelfde vraag aan een Belg en je krijgt minstens zoveel overtuiging, alleen eindigt het verhaal net iets anders. Met pisco werkt het precies hetzelfde. Vraag een Peruaan waar pisco vandaan komt en hij kijkt je bijna verbaasd aan dat je het überhaupt durft te vragen. Volgens hem bestaat daar namelijk helemaal geen discussie over. Een Chileen vertelt je vervolgens met precies dezelfde overtuiging waarom pisco natuurlijk uit Chili komt.
Wie er gelijk heeft?
Daar waag ik me niet aan.
Sommige discussies zijn veel leuker zolang niemand de winnaar aanwijst en er ondertussen gewoon een goed glas pisco op tafel staat.
Een onverwacht bezoek in Majes
Tijdens één van onze ritten door Zuid-Peru kwamen Cynthia en ik onverwacht terecht bij een kleine wijnmaker in Majes. We waren eigenlijk alleen nieuwsgierig en besloten spontaan naar binnen te lopen. Achteraf bleek dat één van de leukste bezoeken van die reis te worden.
De eigenaar ontving ons alsof we oude bekenden waren en nam uitgebreid de tijd om over zijn wijngaard, de verschillende druivenrassen en natuurlijk zijn eigen pisco te vertellen. Je merkte aan alles hoeveel plezier hij in zijn vak had en voor we het wisten stonden de eerste glazen al op tafel.
Verwacht daarbij geen kleine proefglaasjes zoals je die in Nederland vaak krijgt. Hier werden gewoon royale glazen ingeschonken en voordat ik het wist hadden we verschillende witte wijnen, rode wijnen en natuurlijk zijn pisco geproefd. Op een gegeven moment hield ik maar op met tellen en begon ik me vooral af te vragen hoe ik straks nog met een helder hoofd ging bepalen welke flessen ik wilde meenemen.
Dat bleek uiteindelijk lastiger dan gedacht.
Voordat we vertrokken liep ik eerst nog even naar een pinautomaat om wat soles te halen. Toen ik daarna terugkwam om af te rekenen, keek ik nog eens naar de stapel flessen die inmiddels klaarstond. Achteraf vermoed ik dat de proeverij toch enige invloed heeft gehad op mijn koopgedrag, want thuisgekomen vroeg ik me serieus af of ik werkelijk van plan was geweest zóveel mee te nemen. Spijt heb ik er overigens nooit van gehad. De wijn was heerlijk, de pisco misschien nog wel beter en de herinnering aan die middag is minstens zoveel waard als de flessen zelf.
Een verdrietig bericht
Jaren later zocht ik de wijnmaker nog eens op via internet. Ik was benieuwd hoe het met hem ging en hoopte zijn bodega ooit nog eens te bezoeken. Tot mijn schrik las ik dat hij inmiddels was overleden.
Dat vond ik oprecht jammer.
Soms ontmoet je onderweg iemand die in korte tijd zoveel enthousiasme uitstraalt dat je hem jaren later nog steeds herinnert. Hij was zo iemand. Iedere keer wanneer ik nu een Pisco Sour bestel, denk ik heel even terug aan die middag in Majes en aan de trots waarmee hij over zijn producten vertelde.
Verraderlijk lekker
De meeste mensen kennen pisco vooral van de beroemde Pisco Sour. Wie hem voor het eerst drinkt, denkt meestal dat het wel meevalt met de alcohol. Het limoensap, de suikersiroop en het opgeklopte eiwit zorgen ervoor dat het eerder op een frisse cocktail lijkt dan op een sterke drank, terwijl de werkelijkheid toch iets anders ligt.
Schijn bedriegt.
Een goede Pisco Sour drinkt gevaarlijk makkelijk weg en juist daarom is het verstandig om hem met een beetje respect te behandelen. Of zoals een Peruaan ooit lachend tegen mij zei: "De eerste Pisco Sour proef je... de tweede begint terug te praten." Ik heb nooit gecontroleerd of dat wetenschappelijk klopt, maar ik vermoed dat hij uit ervaring sprak.
Meer dan een drankje
Voor veel Peruanen is pisco veel meer dan een sterke drank. Het hoort bij verjaardagen, familiefeesten, lange gesprekken en bijzondere momenten. Misschien is dat ook de reden waarom de discussie met Chili waarschijnlijk nooit zal verdwijnen. Sommige tradities zijn simpelweg te belangrijk om los te laten en eerlijk gezegd vind ik dat helemaal niet erg.
Zolang beide landen overtuigd blijven van hun eigen gelijk, blijf ik met veel plezier genieten van een goede Pisco Sour.
Mijn advies
Ben je in de omgeving van Majes of Ica, stap dan eens binnen bij een kleinere bodega in plaats van automatisch voor de grote producenten te kiezen. Juist bij die familiebedrijven hoor je de mooiste verhalen, proef je met hoeveel passie de wijn en pisco worden gemaakt en ontdek je dat een glas pisco voor veel Peruanen veel meer betekent dan alleen een sterke drank.
En mocht iemand je onderweg vragen of pisco nu uit Peru of uit Chili komt, glimlach dan gewoon, neem rustig een slok en zeg dat je vooral blij bent dat het überhaupt bestaat. Dat is zonder twijfel het veiligste antwoord.
Praktische tip
Breng tijdens je reis eens een bezoek aan een kleinere bodega in Majes of de omgeving van Ica. De rondleidingen zijn vaak persoonlijker dan bij de grote producenten en je krijgt een goed beeld van het productieproces, de geschiedenis en de passie waarmee pisco wordt gemaakt. Zorg daarna wel dat iemand anders terugrijdt, want na een uitgebreide proeverij blijken die flessen in de winkel ineens verrassend aantrekkelijk geprijsd.
Benieuwd naar meer verhalen uit Peru?
Op deze website deel ik persoonlijke reisverhalen, praktische reistips en bijzondere ontmoetingen uit de jaren waarin ik in Peru woonde en werkte. Veel van deze verhalen vormden de basis voor mijn boek Verder dan de Vulkanen, maar je vindt hier ook herinneringen die uiteindelijk geen plek meer in het boek kregen.
Veel leesplezier en hopelijk tot bij een volgend verhaal!
➡️ Bekijk alle blogs